laneko arrisku psikosozialak
% 30eko errekargua, laneko arrisku psikosozialak ez prebenitzeagatik
2026/10/22
Euskal Autonomia Erkidegoko Justizia Auzitegi Nagusiak % 30eko errekargua aitortu du langile baten lan-istripuaren ondoriozko prestazioen gainean, enpresak prebentzio-betebeharrak ez betetzeagatik. Epaiak auzialdiko ebazpena errebokatu du, eta enpresari egotzi dio errekargua ordaintzeko betebeharra.
Langileak antsietateagatiko baja hasi zuen 2022ko maiatzean; gerora, lan-istriputzat jo zen. Baja hartu aurretik, nagusiei jakinarazi zien bere arduradunetako baten sexu-jazarpena jasaten ari zela sentitzen zuela. Ondoren egindako barne-ikerketak ez zituen frogatutzat jo salatutako egintzak, baina egiaztatu zuen lantokiko bizikidetzan eragin negatiboa zuten arazo pertsonalak zeudela.
Une hartan, enpresak ez zuen sexu-jazarpenaren aurkako protokolorik, ezta arrisku psikosozialen ebaluazio espezifikorik ere, nahiz eta bere prebentzio-ebaluazioak halako ebaluazio bat egitea gomendatzen zuen. Langileak gertatutakoari buruzko idatzizko jakinarazpena aurkeztu ondoren egin zen protokoloa.
Salaren iritziz, gabezia horiek ez ziren ez-betetze formal hutsa izan. Haren arrazoibidearen arabera, prebentzio-mekanismorik ez izateak laneko gatazka patologia psikiko bilakatzen lagundu zuen. Auzitegiak adierazi du, halaber, zuzendaritzak gatazkaren berri ez izateak ez duela enpresa erantzukizunetik salbuesten. Salaketa-biderik ez zegoenez, langileak ez zuen zuzendaritza ohartarazteko biderik izan, eta enpresak ere ez zuen prebentziorako detekzio-mekanismorik. Ezjakintasuna, beraz, enpresaren beraren arau-haustearen ondorio da.
Horrenbestez, errekargua aitortzearen oinarria ez da jazarpena frogatutzat jotzea, baizik eta prebentzio-omisioek jasandako kaltea eragiten lagundu izana. Auzitegiak % 30ean ezarri du errekargua.